Yucca trong xử lý khí độc NH₃/H₂S: đánh giá thực tế từ các trại tôm Việt Nam

Vì sao NH₃ và H₂S là hai khí độc nguy hiểm nhất trong ao tôm?

Trong môi trường nuôi thâm canh, đáy ao tích tụ lượng lớn:

• Chất thải của tôm
• Thức ăn dư
• Sinh khối tảo phân hủy
• Bùn đáy giàu hữu cơ

Khi các hợp chất này phân hủy trong điều kiện thiếu oxy, chúng sinh ra hai khí độc chính:

NH₃ (ammonia không ion hóa)

• Gây tổn thương mang tôm
• Làm giảm khả năng hấp thu oxy
• Tăng stress, chậm lớn

H₂S (hydrogen sulfide)

• Độc tính mạnh gấp nhiều lần NH₃
• Làm tôm nổi đầu, chết rải rác
• Ảnh hưởng hệ vi sinh và toàn bộ đáy ao

Vì vậy, kiểm soát NH₃ và H₂S là yêu cầu căn bản trong mọi mô hình nuôi tôm hiện đại.

Yucca hỗ trợ giảm khí độc theo cơ chế nào?

Chiết xuất Yucca chứa hàm lượng lớn saponin tự nhiên, có khả năng:

Xem thêm: Yucca là gì? Vì sao được người nuôi tôm việt nam sử dụng ngày càng nhiều?

Liên kết – giảm độc tính của NH₃

Saponin có hoạt tính bề mặt (surface-active), giúp:

• Giảm khả năng bay hơi của NH₃
• Hỗ trợ chuyển hóa một phần NH₃ sang dạng ít độc
• Tạo điều kiện thuận lợi cho vi sinh dị dưỡng phân hủy nitơ

Giảm phát sinh H₂S tại đáy ao

H₂S hình thành chủ yếu trong vùng đáy ao yếm khí.
Yucca giúp:

• Hạn chế giải phóng H₂S nhờ làm giảm tốc độ phân hủy yếm khí
• Giảm mùi hôi hữu cơ trong bùn đáy
• Tạo điều kiện tốt hơn cho hệ vi sinh hiếu khí phát triển

Nhờ đó, môi trường ao ổn định hơn, tôm hạn chế stress và duy trì sức khỏe tốt.

Dữ liệu thực tế từ các trại nuôi tôm tại Việt Nam

Tổng hợp ghi nhận kỹ thuật tại nhiều tỉnh nuôi trọng điểm như Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau, Ninh Thuận cho thấy:

Ao nuôi mật độ cao – NH₃ giảm 20–40% trong 24–48 giờ

Trong các ao nuôi 150–300 con/m², khi NH₃ tăng cao vào những ngày nắng gắt, việc bổ sung Yucca giúp:

• Mức NH₃ giảm đáng kể trong 1–2 ngày
• Tôm giảm hiện tượng “bơi lờ đờ mé bờ” vào sáng sớm
• Hệ vi sinh đáy hoạt động ổn định hơn

Ao ít thay nước – H₂S giảm nhanh tại vùng đáy

Ở các mô hình hạn chế thay nước:

• Đáy nhiều bùn hữu cơ
• Dễ phát sinh H₂S (đặc biệt sau mưa hoặc sau khi tảo tàn)

Ghi nhận cho thấy Yucca giúp giảm mùi hôi đáy rõ rệt trong 24 giờ, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình tái cân bằng hệ vi sinh hiếu khí.

Ao nuôi lót bạt – cải thiện đáy sau mưa lớn

Sau mưa, pH biến động làm tăng NH₃.
Khi sử dụng Yucca đúng thời điểm:

• NH₃ ổn định nhanh hơn
• Tôm phục hồi lại hành vi bắt mồi bình thường
• Hạn chế hiện tượng stress do biến động pH

Khi nào nên ưu tiên sử dụng Yucca trong xử lý khí độc?

Yucca phù hợp trong các tình huống:

• Sau mưa kéo dài
• Khi pH tăng cao vào buổi chiều
• Sau khi tảo tàn hoặc nước chuyển màu bất thường
• Khi đáy ao có mùi hôi hoặc tích tụ nhiều bùn hữu cơ
• Khi tôm nổi đầu buổi sáng nhưng DO vẫn bình thường
• Khi NH₃/H₂S tăng theo kết quả test nhanh

Yucca không phải là hoạt chất thay thế hoàn toàn vi sinh hoặc hóa chất khác, mà là giải pháp hỗ trợ giúp môi trường ổn định nhanh và bền hơn.

Lưu ý kỹ thuật khi sử dụng Yucca

• Không dùng cùng lúc với chất oxy hóa mạnh (để tránh giảm hiệu lực).
• Nên kiểm tra NH₃, H₂S trước – sau để đánh giá hiệu quả thực tế.
• Nên sử dụng vào buổi chiều khi pH có xu hướng tăng.
• Kết hợp với vi sinh để tối ưu tốc độ xử lý hữu cơ đáy.

Qua các ghi nhận thực tế tại nhiều vùng nuôi tôm, Yucca cho thấy khả năng hỗ trợ rõ rệt trong việc giảm NH₃, hạn chế H₂S, cải thiện đáy ao và ổn định môi trường.
Khi được sử dụng đúng thời điểm và kết hợp hợp lý với vi sinh, Yucca trở thành một phần quan trọng trong quy trình quản lý chất lượng nước của các mô hình nuôi thâm canh và bán thâm canh tại Việt Nam.

Tham khảo thêm tài liệu kỹ thuật về Yucca

Trong thực tế nuôi tôm hiện nay, Yucca vẫn được xem là một trong những hoạt chất hỗ trợ quan trọng trong quản lý khí độc và mùi hôi đáy ao. Việc chọn đúng nguồn Yucca nguyên liệu – hàm lượng ổn định, phù hợp mục đích sử dụng – sẽ giúp người nuôi tối ưu hiệu quả và duy trì chất lượng nước bền vững hơn.
Đối với những đơn vị đang quan tâm đến Yucca nguyên liệu dùng trong sản xuất hoặc ứng dụng kỹ thuật, bạn có thể tham khảo thêm thông tin chuyên môn tại Ngọc Gia Phát, nơi cung cấp các dữ liệu kỹ thuật và nguyên liệu Yucca phục vụ ngành thủy sản.

Bạn có thể xem thêm phân tích kỹ thuật về Yucca nguyên liệu tại Ngọc Gia Phát hoặc liên hệ trực tiếp theo thông tin sau

• Địa chỉ (sau sáp nhập): Lô R28A đường số 8, KCN Hải Sơn mở rộng (GĐ 3+4), Xã Đức Hòa, Tỉnh Tây Ninh,
• Phone/Zalo: 0918 978 519 – 0947 487 685 – 0903 405 117
• Email: ngocgiaphat.co@gmail.com – www.ngocgiaphat.com
• Facebook: nlts.NgocGiaPhat